Türkiye’nin zengin kültürel dokusunu barındıran Ege Bölgesi, sadece doğal güzellikleriyle değil, aynı zamanda köklü mimari geçmişiyle de dikkat çekiyor. Muğla’nın Yatağan ilçesine bağlı olan Katrancı Mahallesi, yüzyıllara meydan okuyan ancak son dönemde yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalan geleneksel evleriyle gündemde. Bu tarihi yapıların korunması ve gelecek nesillere aktarılması adına başlatılan çalışmalar, akademi ve gençlerin iş birliği ile yeni bir boyut kazandı. haberdetayi.com.tr olarak, kültürel mirasımızın korunmasına yönelik bu tür anlamlı projeleri yakından takip ediyoruz.
Genç Nesillerden Kültürel Mirasa Sahip Çıkma Dersi
Bölgenin sivil mimari örnekleri arasında özel bir yere sahip olan Katrancı evleri, özgün yapı teknikleri ve estetik detaylarıyla biliniyor. Bu değerlerin kaybolmaması için harekete geçen Marmaris’teki özel bir okulun öğrencileri Mustafa Gürdal ve Umut Ata Özdemir, Danışman Öğretmenleri Nermin Kaya rehberliğinde kapsamlı bir projeye imza attı. Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) kapsamında yürütülen ve ‘Taşın ve Ahşabın Ustalığı: Katrancı Evleri’ ismini taşıyan bu proje, bölgedeki mimari mirasın envanterini çıkarmayı ve farkındalık yaratmayı hedefliyor.
Akademik Dünyadan Projeye Tam Destek
Lise öğrencilerinin başlattığı bu anlamlı çalışmaya, akademik çevrelerden de güçlü bir destek geldi. Selçuk Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Osman Kunduracı ve Dr. Nurcan Bahargülü, öğrencilerin saha çalışmalarına bilimsel rehberlik etti. Bu iş birliği sayesinde, evlerin sadece dış görünüşleri değil, plan tipolojileri, yapım teknikleri ve sosyo-ekonomik arka planları da derinlemesine incelendi.
Bölgede gerçekleştirilen detaylı saha çalışmalarında, özellikle ahşap işlemeciliğinin incelikleri ve yöreye özgü ‘çam kozalağı’ motifleri kayıt altına alındı. Bu sanatsal detaylar, Katrancı evlerini diğer geleneksel Türk evlerinden ayıran en belirgin özellikler arasında yer alıyor.
Geçmişi Geleceğe Taşıyan İş Birliği
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan ve bölge mimarisi üzerine çok sayıda makalesi bulunan Prof. Dr. Osman Kunduracı, yürütülen çalışmanın önemine vurgu yaptı. Uzun yıllardır Yatağan ve Kavaklıdere bölgelerindeki mimari dokuyu incelediğini belirten Kunduracı, şunları kaydetti:
“Danışman öğrencim Dr. Nurcan Bahargülü ile birlikte yürüttüğümüz akademik çalışmaların temel gayesi, bu köklü geçmişi geleceğe taşıyabilmektir. Ne mutlu ki bu çabamız, gençlerimiz tarafından fark edilmiş ve bir TÜBİTAK projesine dönüştürülmüştür. ‘Taşın ve Ahşabın Ustalığı: Katrancı Evleri’ projesi, sivil mimari örneklerimizin tarihi ve sosyo-ekonomik analizini yaparak, koruma çalışmaları için çok kıymetli bir referans kaynağı oluşturacaktır.”
Mimari ve Sanatsal Detayların Belgelenmesi
Proje kapsamında elde edilen veriler, sadece bir okul projesi olmanın ötesine geçerek, bölgenin kültür envanterine katkı sağlıyor. haberdetayi.com.tr ekibi olarak gözlemlediğimiz kadarıyla, bu tür çalışmalar yerel yönetimler ve restorasyon ekipleri için de yol gösterici nitelik taşıyor. Taşın soğukluğu ile ahşabın sıcaklığını birleştiren bu evler, projenin tamamlanmasıyla birlikte daha geniş kitleler tarafından tanınacak ve umuyoruz ki hak ettiği koruma statüsüne daha hızlı kavuşacaktır.
